Trzy sygnały, po których je rozróżnicie
Wystarczy uczciwie odpowiedzieć na trzy pytania.
- Ile przedmiotów dotyczy problem — Jeden — to prawie zawsze luka w materiale i praca dla korepetytora. Trzy i więcej naraz — rzecz jest w sposobie nauki, bo trudno mieć jednocześnie luki wszędzie.
- Czy dziecko rozumie na lekcji — Rozumie w szkole, a wieczorem nie umie się nauczyć — to sposób pracy. Nie rozumie od początku, mimo uwagi na lekcji — to materiał.
- Ile czasu zajmuje wieczór — Materiał w końcu wchodzi, ale kosztem trzech godzin? Korepetycje dołożą czwartą. To sytuacja dla zmiany sposobu, nie dla dodatkowych zajęć z przedmiotu.
Co daje jedno, a co drugie
Uczciwe porównanie, łącznie z tym, w czym korepetycje są lepsze.
Korepetycje działają szybciej
Przy konkretnej luce efekt widać po kilku spotkaniach. Żadna praca nad sposobem nauki nie nadrobi niezrozumiałych ułamków w tym tempie.
Nauka uczenia się działa szerzej
Zmiana dotyczy wszystkich przedmiotów naraz, także tych, które dopiero będą. Za to pierwsze efekty przychodzą wolniej.
Korepetycje bywają protezą
Jeśli trwają latami i na każdym przedmiocie, to znak, że dziecko uczy się cudzą pracą. Wtedy koszt rośnie, a samodzielność nie.
Nauka uczenia się wymaga pracy w domu
Bez kilkunastu minut dziennie zostają cotygodniowe spotkania i niewiele więcej. Korepetytor jest pod tym względem mniej wymagający.
Test rozstrzygający na jeden wieczór
Sześć kroków, po których zwykle wiadomo, gdzie leży problem.
- Wybierzcie materiał, który dziecko rozumie
Dział, z którego ma przyzwoitą ocenę. Chodzi o to, żeby wykluczyć brak wiedzy jako przyczynę.
- Dajcie mu pół godziny na nauczenie się fragmentu
Bez waszego udziału, bez podpowiedzi. Wasza rola to zegarek i cisza w pokoju.
- Zobaczcie, co robiło przez ten czas
Czytało w kółko? Przepisywało? Podkreślało wszystko? Sposób pracy jest tu ważniejszy niż wynik.
- Sprawdźcie przy zamkniętym zeszycie
Cztery zdania o tym, czego się uczyło. Jeśli wychodzą — sposób działa, brakuje wiedzy w innych działach.
- Powtórzcie sprawdzenie następnego dnia
To rozstrzyga, czy materiał tylko przeszedł przez głowę, czy rzeczywiście został.
- Wyciągnijcie wniosek
Rozumiał, ale nie umiał się nauczyć i nic nie zostało do jutra — to sposób pracy. Nie rozumiał od początku — to korepetycje.
Bywa, że odpowiedź brzmi „jedno i drugie”. Wtedy warto zacząć od jednego przedmiotu z korepetytorem i równolegle uporządkować sposób nauki — ale nie dokładać czterech dodatkowych godzin w tygodniu naraz.
Dwa domy, ta sama ocena z matematyki
Trójka na koniec semestru w obu przypadkach. Rozwiązanie jest inne, bo awaria jest w innym miejscu.
Dom pierwszy — to jest luka
- Trójka tylko z matematyki, z pozostałych przedmiotów czwórki i piątki.
- Dziecko mówi, że na lekcji nie rozumie, od czasu choroby w listopadzie.
- Wieczory trwają normalnie, inne przedmioty idą same.
- Test wieczorny: dostaje dział, który rozumie — uczy się go w pół godziny i nazajutrz pamięta.
- Wniosek: sposób pracy działa, brakuje wiedzy z konkretnego działu. To korepetycje z matematyki, na kilka spotkań, a nie na rok.
Dom drugi — to jest sposób pracy
- Trójka z matematyki, ale też z biologii, geografii i historii.
- Dziecko mówi, że na lekcjach rozumie, a wieczorem nie umie się nauczyć.
- Wieczory trwają trzy godziny, telefon leży na biurku.
- Test wieczorny: dostaje dział, który rozumie — czyta go w kółko przez pół godziny, wieczorem powtarza dwa zdania, nazajutrz nie pamięta nic.
- Wniosek: wiedza wchodzi na lekcji i nie zostaje w domu. Korepetycje dołożą czwartą godzinę do trzech i nie zmienią tego, co dzieje się między nimi.
Te dwa domy różnią się jedną rzeczą, której nie widać w dzienniku: liczbą przedmiotów, których dotyczy kłopot. Ocena wygląda tak samo, a droga jest przeciwna.
Test rozstrzygający — jeden wieczór
Odpowiada na pytanie z tytułu lepiej niż jakakolwiek rozmowa. Potrzebny wieczór i cisza w pokoju.
- Wybierzcie materiał, który dziecko rozumie
Dział z przedmiotu, z którego ma przyzwoitą ocenę. Chodzi o to, żeby wykluczyć brak wiedzy jako przyczynę — inaczej test nie rozstrzygnie niczego.
- Pół godziny na nauczenie się fragmentu, bez was
Wasza rola to zegarek i cisza. Bez podpowiedzi, bez zaglądania, bez „a może spróbuj inaczej”.
- Zobaczcie, co robiło przez ten czas
Czytało w kółko? Przepisywało? Podkreślało wszystko? Sposób pracy jest tu ważniejszy od wyniku.
- Sprawdźcie przy zamkniętym zeszycie, a potem nazajutrz
Cztery zdania o tym, czego się uczyło — dziś i jeszcze raz jutro, bez uprzedzania.
Rozumiał materiał, uczył się pół godziny i nazajutrz nie zostało nic — to sposób pracy i korepetycje tego nie zmienią. Rozumiał, uczył się sensownie i nazajutrz pamięta, a mimo to oceny z jednego przedmiotu są słabe — to luka w tym przedmiocie i praca dla korepetytora. Nie rozumiał materiału, który miał rozumieć — wróćcie o krok i sprawdźcie inny dział, bo test wystartował z niewłaściwego miejsca.
Nie róbcie tego w tygodniu ze sprawdzianami i nie zapowiadajcie jako egzaminu. To ma być zwykły wieczór, tylko obserwowany.
Co na to badania
Dwie prace o tym, dlaczego sposób pracy zmienia wynik na wszystkich przedmiotach naraz.
Dunlosky i in., 2013 — przegląd dziesięciu technik uczenia się
Techniki ocenione najwyżej — odpytywanie się i rozkładanie powtórek — działają niezależnie od przedmiotu. To jest właśnie ta różnica: korepetycje naprawiają jeden przedmiot, sposób pracy dotyczy wszystkich.
Roediger i Karpicke, 2006 — odtwarzanie z pamięci
Materiał odtworzony z pamięci trzyma się dłużej niż przeczytany kilka razy. Dokładnie tę różnicę widać w teście wieczornym: dwa domy, ta sama półgodzina, inny efekt nazajutrz.
Badano techniki uczenia się, a nie skuteczność korepetycji ani naszego kursu — porównania tych dwóch dróg w badaniach nie znaleźliśmy i nie udajemy, że istnieje. Test z tej strony jest praktyką, nie dowodem. Pełna lista prac, na których opieramy program: metodologia Space Memory
Najczęstsze błędy przy tym wyborze
Cztery pomyłki, które kosztują rok i kilka tysięcy złotych.
Korepetycje ze wszystkich przedmiotów naraz
Trzy korepetycje w tygodniu to nie pomoc, tylko druga szkoła po szkole. Jeśli problem dotyczy kilku przedmiotów jednocześnie, to prawie nigdy nie jest problem przedmiotowy.
Korepetycje ciągnące się latami
Jeśli trwają trzeci rok i bez nich wynik natychmiast spada, dziecko nie nadrobiło luki — ono uczy się cudzą głową. To jest moment na zmianę, a nie na kolejny rok.
Praca nad sposobem nauki na miesiąc przed egzaminem
Zmiana sposobu pracy potrzebuje kilku tygodni, żeby zacząć zwracać. Przed samym terminem sensowniejsze są korepetycje z konkretnego działu.
Wybór bez sprawdzenia, gdzie jest awaria
Test z tej strony zajmuje jeden wieczór i odpowiada na pytanie, które inaczej rozstrzyga się intuicją — a intuicja zwykle wskazuje przedmiot, bo ocena jest z przedmiotu.
Co wybrać w której sytuacji
Trzy najczęstsze układy i najkrótsza droga.
| Sytuacja | Co wybrać |
|---|---|
| Jeden przedmiot, wyraźna luka | Korepetycje z tego przedmiotu |
| Kilka przedmiotów, długie wieczory | Praca nad sposobem nauki |
| Egzamin blisko i braki w jednym dziale | Korepetycje teraz, sposób nauki po egzaminie |
Sprawdźcie, czy problem jest w uwadze
Bezpłatny test poznawczy pokazuje pamięć, uwagę i rozumowanie. Bywa, że długie wieczory biorą się z przerywanej pracy, a nie z materiału ani z metody.
Otwórz bezpłatny testkrótki test, około 7 minut · bez rejestracji · wynik od razu
Dlaczego piszemy też o korepetycjach
Bo część rodziców trafia do nas z problemem, którego nie umiemy rozwiązać: dziecko nie rozumie działu z matematyki i potrzebuje kogoś, kto mu go wytłumaczy. Mówimy to wprost na rozmowie wstępnej, zamiast zapisywać na kurs — zapisanie się w takiej sytuacji kończy się rozczarowaniem po obu stronach.
Pytania rodziców
Czy można robić obie rzeczy naraz?
Można, ale rzadko warto zaczynać od obu w tym samym tygodniu. Najspokojniej wychodzi jeden przedmiot z korepetytorem plus praca nad sposobem nauki, a nie cztery dodatkowe zajęcia.
Ile kosztuje jedno i drugie?
Korepetycje w Polsce rozlicza się zwykle za godzinę i cena zależy od przedmiotu oraz miasta. U nas zajęcia grupowe kosztują 489 zł miesięcznie, a pierwszy miesiąc — 369 zł.
Czy zajęcia grupowe są słabsze niż indywidualne?
Przy nadrabianiu materiału — tak, tam liczy się jeden na jeden. Przy nauce sposobu pracy grupa pomaga, bo dziecko odpowiada przy innych i widzi, jak robią to rówieśnicy.
Po czym poznać, że korepetycje nie działają?
Po tym, że trwają rok i bez nich wszystko wraca do punktu wyjścia. To znak, że nadrabiają materiał, ale nie budują samodzielności.
Czy nauka uczenia się pomoże przed egzaminem za miesiąc?
Częściowo: plan powtórek i praca na arkuszach dadzą się wprowadzić od razu. Braków w materiale w miesiąc nie nadrobi — tu szybszy jest korepetytor.
Od jakiego wieku ma sens nauka uczenia się?
Pracujemy z dziećmi od 8 lat. Wcześniej większość pracy i tak prowadzi rodzic, więc zmiany warto wprowadzać w domu.
Więcej o nauce
- Jak nauczyć dziecko się uczyć
- Techniki dla nastolatków
- Jak uczyć się szybciej
- Jak zapamiętać materiał do sprawdzianu
Dalej na ten temat
Strony, które pomagają rozstrzygnąć i zacząć.
Kurs skutecznej nauki dla dzieci
Uczenie się jako umiejętność: plan, powtórki i sprawdzanie siebie na zajęciach.
Jak skutecznie się uczyć
Gdzie dokładnie psuje się nauka
Dziecko długo odrabia lekcje
Chronometraż wieczoru przed decyzją
Wygląda na sposób nauki, a nie na materiał?
Na kursie skutecznej nauki dziecko układa plan tygodnia i uczy się powtórek na własnym materiale: 90 minut raz w tygodniu, w grupie 5–10 osób. Pierwszy miesiąc, cztery zajęcia, kosztuje 369 zł zamiast 489 zł.
- Zajęcia z trenerem90 minut raz w tygodniu, online, w grupie 5–10 dzieci w podobnym wieku.
- Trening na platformieKrótkie ćwiczenia pomiędzy zajęciami — osobne do każdej techniki.
- PostępRodzic widzi aktywność i wykonane zadania na trasie miesiąca.
Pierwszy krok jest bezpłatny: menedżer oddzwoni, dobierze grupę do wieku dziecka i umówi lekcję pokazową. Za miesiąc próbny płacicie dopiero wtedy, gdy zdecydujecie się zostać.
Dziękujemy! Zgłoszenie przyjęte
Menedżer skontaktuje się z Tobą i odpowie na pytania. A w międzyczasie dziecko może zrobić krótki bezpłatny test — siedem minut.
Zrób krótki testNie wiesz, od czego zacząć? Zacznij od testu Zrób bezpłatny test