Po czym poznać ćwiczenie, które coś daje
Zabawa pamięciowa i trening pamięci wyglądają podobnie. Różnią się trzema rzeczami.
- Kończy się liczbą — Siedem z dziesięciu, cztery cyfry wstecz. Bez liczby nie ma jak zobaczyć, czy coś się zmieniło przez miesiąc.
- Ma pokrętło trudności — Więcej elementów, krótszy podgląd, dłuższa przerwa przed odpowiedzią. Ćwiczenie bez takiego pokrętła zużywa się w tydzień.
- Wymaga odtworzenia — Wskazanie obrazka spośród czterech jest rozpoznaniem i wychodzi zawsze łatwiej. Prawdziwą pracą jest wymienienie wszystkiego z zamkniętymi oczami.
Sześć ćwiczeń przy stole
Po jednym dziennie, po pięć–dziesięć minut. Poziom startowy dobierzcie z tabeli niżej.
- Drobiazgi pod ścierką
Rozłóżcie dziesięć przedmiotów z szuflady, dajcie trzydzieści sekund na obejrzenie i przykryjcie. Dziecko wymienia wszystko z pamięci. Trudniej: pytacie o kolejność od prawej albo o kolory.
- Cyfry wstecz
Czytacie ciąg cyfr, dziecko powtarza go od końca. Zaczynacie od czterech i dokładacie po jednej. To najkrótsze ćwiczenie na pamięć roboczą, jakie da się zrobić bez niczego.
- Łańcuch zakupów
Pierwszy mówi „kupuję chleb”, drugi powtarza i dokłada swoje. Przegrywa ten, kto zgubi element. Trudniej: elementy muszą iść alfabetycznie.
- Zdjęcie z pamięci
Trzydzieści sekund na obejrzenie ilustracji z książki, potem opis z zamkniętą książką: co było z lewej, ile postaci, jaka pora dnia. Sprawdzacie razem.
- Powtórz rytm
Wystukujecie rytm na stole, dziecko odtwarza. Cztery uderzenia, potem sześć, potem osiem z przerwami. Ćwiczy pamięć słuchową, tę samą, która łapie polecenia nauczyciela.
- Co się zmieniło
Dziecko ogląda półkę albo biurko i wychodzi z pokoju. Przestawiacie trzy rzeczy. Wraca i wymienia zmiany — nie pokazuje palcem, tylko mówi.
Jeśli ćwiczenie zamienia się w sprawdzian z oceną, dziecko przestanie chcieć po trzech dniach. Wynik zapisujecie, ale nie komentujecie — komentujecie tylko to, że dziś w ogóle było.
Dziesięć różnych · minuta · ścierka · kartkaTo samo ćwiczenie zrobione dwa razy
„Drobiazgi pod ścierką” — najprostsze zadanie z listy. Pokazujemy je dwa razy, bo różnica między wersjami dotyczy wszystkich dziesięciu.
Wersja, która niczego nie daje
- Na tacy leży siedem przedmiotów, w tym trzy długopisy różniące się kolorem.
- Dziecko patrzy, rodzic w tym czasie podpowiada: „zobacz, tu jest klucz”.
- Po ścierce dziecko wymienia cztery, rodzic dopowiada resztę na głos.
- Nikt nie zapisuje liczby. Za tydzień na tacy leży znowu siedem przedmiotów.
Ta sama taca, ćwiczenie zamiast zabawy
- Dziesięć przedmiotów wyraźnie różnych: gumka, łyżeczka, klucz, spinacz, świeczka, moneta.
- Minuta patrzenia w ciszy. Rodzic nie mówi nic — także „postaraj się”.
- Dziecko wypisuje z pamięci na kartce. Wy czekacie, nawet gdy pauza trwa dziesięć sekund.
- Liczba ląduje na kartce z datą: 6.
- Za tydzień: siedem przedmiotów, bo z dziesięciu wyszło sześć — a poziom podnosi się dopiero po trzech udanych podejściach z rzędu. Liczba znowu na kartkę.
Wersja z prawej trwa tyle samo. Różni się trzema rzeczami: różnorodnością przedmiotów, ciszą i zapisaną liczbą — i dopiero z nimi jest ćwiczeniem, a nie zabawą przy stole.
Zróbcie pierwsze ćwiczenie teraz — trzy minuty
Nic nie trzeba kupować: wystarczy szuflada, ścierka i kartka.
- Wybierzcie dziesięć różnych drobiazgów
Różnych kształtem i wielkością. Trzy podobne przedmioty zlewają się w pamięci w jeden i psują pomiar.
- Minuta patrzenia, w ciszy
Bez podpowiedzi i bez „zapamiętuj dokładnie”. Dziecko samo wybiera, jak patrzy — to część tego, co ćwiczymy.
- Ścierka i kartka
Wypisuje, ile pamięta, w dowolnej kolejności.
- Zapiszcie liczbę i datę
Jedna cyfra. To wasz punkt zero.
Liczba z dzisiaj ma sens tylko jako punkt odniesienia dla waszej własnej liczby za miesiąc — nie dla porównań z kimkolwiek innym. Od niej wybieracie start: tyle elementów, ile dziś wyszło, i dokładacie po jednym, kiedy wychodzi trzy razy z rzędu.
Jeśli dziecko traktuje to jak sprawdzian i się spina, zamieńcie kolejność: najpierw wy odtwarzacie przy nim, potem ono. Dorosły też się myli i zobaczenie tego zdejmuje połowę napięcia.
Co te ćwiczenia dają, a czego nie
Dwie prace, które wyznaczają granicę — ważne, bo ćwiczenia pamięci sprzedaje się rodzicom najchętniej ze wszystkiego.
Melby-Lervåg i Hulme, 2013 — metaanaliza treningu pamięci roboczej
Ćwiczenia poprawiają wynik w samych ćwiczeniach i nie przenoszą się na oceny ani na czytanie. Dlatego niżej nie ma obietnicy lepszych stopni — jest lista zadań i sposób ich mierzenia.
Simons i in., 2016 — przegląd programów „treningu mózgu”
Dowody na aplikacje trenujące mózg są słabe, a poprawa dotyczy zwykle samego wyćwiczonego zadania. To dotyczy także zadań z tej strony — różnica jest taka, że nasze nic nie kosztują i można je robić na materiale ze szkoły.
Po co więc je robić? Jako lekki materiał do ćwiczenia techniki: łańcucha, obrazów, odtwarzania z pamięci. Na drobiazgach z szuflady technika wchodzi bez stresu oceny, a potem przenosi się na materiał szkolny — i to przeniesienie robi się świadomie, a nie samo. Pełna lista prac, na których opieramy program: metodologia Space Memory
Cztery ćwiczenia w drodze
Bez stołu, kartki i przygotowania — w tramwaju, w kolejce, w samochodzie.
Tablice rejestracyjne
Zapamiętać trzy litery i trzy cyfry z mijanego auta, powtórzyć po dwóch przystankach. Materiał odnawia się sam.
Jadę na wakacje
Klasyczny łańcuch alfabetyczny: apteczka, balon, czapka. Każdy powtarza całą listę przed dołożeniem swojego.
Co minęliśmy
Po dziesięciu minutach drogi dziecko wymienia mijane miejsca w odwrotnej kolejności. Ćwiczy pamięć na sekwencje, przydatną przy etapach i datach.
Lista bez kartki
Pięć rzeczy do kupienia, zapamiętanych przed wejściem do sklepu. Przy kasie porównujecie z listą w telefonie.
Najczęstsze błędy przy tych ćwiczeniach
Cztery rzeczy, przez które dobre ćwiczenie przestaje cokolwiek dawać.
Ćwiczenie bez liczby na końcu
„Pograliśmy w zapamiętywanie” nie da się porównać z niczym. Każde z dziesięciu zadań wyżej kończy się liczbą — i o to w nich chodzi.
Podpowiadanie w trakcie
Wyciąganie z pamięci trwa kilka sekund i te sekundy są całym ćwiczeniem. Podpowiedź wykonuje je za dziecko.
Ten sam poziom tygodniami
Jeśli wychodzi wszystko i od razu, ćwiczenie przestało być ćwiczeniem. Dokładajcie po jednym elemencie.
Ćwiczenia zamiast nauki
Dziesięć drobiazgów pod ścierką nie nauczy dat z historii. To rozgrzewka do techniki, a nie zamiennik pracy z materiałem ze szkoły.
Od ilu elementów zacząć
Poziom startowy według wieku. Podnosicie go dopiero po trzech udanych podejściach z rzędu.
| Wiek | Poziom startowy |
|---|---|
| 8–10 lat | 6–7 elementów, podgląd 40 sekund |
| 11–13 lat | 8–10 elementów, podgląd 30 sekund |
| 14–18 lat | 10–12 elementów, podgląd 20 sekund i pytanie o kolejność |
Zacznijcie od pomiaru
Bezpłatny test to trzy zadania w formie gry: pamięć, uwaga i logika. Daje liczbę, do której można wrócić po miesiącu ćwiczeń i porównać.
Otwórz bezpłatny testkrótki test, około 7 minut · bez rejestracji · wynik od razu
Skąd te ćwiczenia
To domowe wersje rozgrzewek, od których zaczyna się zajęcia w Space Memory. Na spotkaniu trener robi je z grupą 5–10 dzieci i po każdym pyta, co dziecko robiło w głowie — bo od odpowiedzi na to pytanie zaczyna się nauka technik.
Pytania rodziców
Ile ćwiczeń dziennie?
Jedno. Dziesięć minut na jednym zadaniu daje więcej niż pięć zadań po dwie minuty, bo dopiero po kilku podejściach dziecko zaczyna szukać sposobu.
Czy to zadziała u dziecka, które nie lubi gier?
Wtedy lepiej robić te same ćwiczenia od razu na szkolnym materiale: zamiast dziesięciu drobiazgów — dziesięć dat albo wzorów.
Co z aplikacjami do treningu pamięci?
Nadają się na te dziesięć minut, o ile mają rosnący poziom. Wadą jest to, że dziecko ćwiczy w nich tylko materiał z aplikacji.
Czy warto ćwiczyć z rodzeństwem?
Tak, rywalizacja pomaga — pod warunkiem że dzieci są na zbliżonym poziomie. Inaczej młodsze przegrywa zawsze i przestaje grać.
Jak długo trzymać ten sam zestaw?
Do momentu, w którym dziecko zna wynik na pamięć zamiast go wypracowywać. Materiał zmieniacie, reguły zostają.
Czy ćwiczenia zastąpią naukę technik?
Nie. One rozgrzewają i pokazują poziom; techniki, czyli obrazy, skojarzenia i trasy, opisaliśmy osobno.
Więcej o pamięci
- Jak poprawić pamięć dziecka
- Pamięć robocza u dzieci
- Problemy z pamięcią u dziecka
- Techniki zapamiętywania dla dzieci
Dalej na ten temat
Strony: jak ułożyć z tego trening i czym są techniki.
Kurs pamięci dla dzieci
Te same techniki na cotygodniowych zajęciach z trenerem, na materiale ze szkoły.
Trening pamięci dla dzieci
Na czym polega trening pamięci i co dziecko ćwiczy na zajęciach.
Test pamięci dla dzieci online
Bezpłatnie sprawdźcie, jak dziecko zapamiętuje teraz — zanim zaczniecie ćwiczyć.
Jak ćwiczyć pamięć u dziecka
Reguły tygodnia i podnoszenie poziomu
Metoda skojarzeń dla dzieci
Pierwsza technika, po rozgrzewkach
Ćwiczenia na koncentrację dla dzieci
Gdy problemem jest raczej uwaga niż pamięć
Chcecie, żeby dziecko robiło to z trenerem?
Zajęcia online trwają 90 minut raz w tygodniu w grupie 5–10 dzieci, a między nimi dziecko ćwiczy po 10 minut dziennie na platformie. Pierwszy miesiąc, cztery zajęcia, kosztuje 369 zł zamiast 489 zł.
- Zajęcia z trenerem90 minut raz w tygodniu, online, w grupie 5–10 dzieci w podobnym wieku.
- Trening na platformieKrótkie ćwiczenia pomiędzy zajęciami — osobne do każdej techniki.
- PostępRodzic widzi aktywność i wykonane zadania na trasie miesiąca.
Pierwszy krok jest bezpłatny: menedżer oddzwoni, dobierze grupę do wieku dziecka i umówi lekcję pokazową. Za miesiąc próbny płacicie dopiero wtedy, gdy zdecydujecie się zostać.
Dziękujemy! Zgłoszenie przyjęte
Menedżer skontaktuje się z Tobą i odpowie na pytania. A w międzyczasie dziecko może zrobić krótki bezpłatny test — siedem minut.
Zrób krótki testNie wiesz, od czego zacząć? Zacznij od testu Zrób bezpłatny test